Chủ tịch Hồ Chí Minh và Hoàng thân Xuphanuvông, tháng 5/1950 tại Tuyên Quang. (Ảnh tư liệu)
Trong những năm kháng chiến chống thực dân Pháp, Kiên Đài là nơi Trung ương Đảng, Chính phủ và nhiều cơ quan quan trọng lựa chọn làm địa điểm hoạt động. Đây cũng là địa bàn diễn ra nhiều hoạt động đối ngoại có ý nghĩa lịch sử, đón tiếp các đoàn cố vấn quốc tế, các nhà lãnh đạo cách mạng của các nước anh em đến ở và làm việc. Những dấu ấn ấy đã trở thành những di tích lịch sử quý giá, góp phần khẳng định vị trí của Kiên Đài trong lịch sử đối ngoại của cách mạng Việt Nam.
Địa điểm nhà ở và làm việc của đoàn cố vấn chính trị Trung Quốc tại thôn Làng Thẳm, xã Kiên Đài. Trong giai đoạn từ năm 1950 đến năm 1951, đoàn cố vấn chính trị Trung Quốc do La Quý Ba làm Trưởng đoàn đã ở và làm việc tại đây. Hoạt động của đoàn cố vấn diễn ra trong bối cảnh quan hệ Việt Nam, Trung Quốc từng bước được thiết lập và phát triển trên cơ sở tôn trọng độc lập, chủ quyền của mỗi nước, phù hợp với điều kiện lịch sử cụ thể của hai bên. Sự hiện diện và làm việc của đoàn cố vấn đã góp phần quan trọng vào việc tăng cường trao đổi kinh nghiệm, hỗ trợ về chính trị – đối ngoại; qua đó tạo thêm điều kiện thuận lợi để Việt Nam mở rộng quan hệ quốc tế, tranh thủ sự đồng tình, ủng hộ của bạn bè quốc tế đối với cuộc đấu tranh chính nghĩa của Nhân dân Việt Nam. Địa điểm này đã được Nhà nước Việt Nam ghi nhận là di tích lịch sử theo Quyết định số 04/2001/QĐ-BVHTT ngày 19/01/2001 của Bộ Văn hóa và Thông tin; hiện nay đã xây dựng bia kỷ niệm, được địa phương tổ chức quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị theo quy định.
Địa điểm ở và làm việc của Hoàng thân Xuphanuvông, Chủ tịch Mặt trận Lào yêu nước (Neo Lào Hắc-xạt) và đoàn cán bộ cách mạng Lào tại thôn Bản Vả, xã Kiên Đài
Địa điểm ở và làm việc của Hoàng thân Xuphanuvông, Chủ tịch Mặt trận Lào yêu nước (Neo Lào Hắc-xạt) và đoàn cán bộ cách mạng Lào tại thôn Bản Vả, xã Kiên Đài. Trong giai đoạn từ năm 1950 đến năm 1951, Xuphanuvông cùng đoàn cán bộ cách mạng Lào đã ở và làm việc tại đây. Đây là địa điểm có ý nghĩa lịch sử sâu sắc, phản ánh sinh động mối quan hệ đoàn kết đặc biệt, gắn bó keo sơn giữa cách mạng Việt Nam và cách mạng Lào, giữa hai Đảng, hai Nhà nước và Nhân dân hai nước trong cuộc đấu tranh chung chống chủ nghĩa thực dân, vì độc lập dân tộc và tự do của mỗi quốc gia. Sự hiện diện và hoạt động của Hoàng thân Xuphanuvông và đoàn cán bộ cách mạng Lào tại xã Kiên Đài là minh chứng rõ nét cho đường lối đối ngoại đúng đắn của Đảng Cộng sản Việt Nam, đồng thời góp phần củng cố liên minh chiến đấu Việt Nam – Lào, đặt nền tảng vững chắc cho quan hệ hữu nghị truyền thống, đoàn kết đặc biệt và hợp tác toàn diện giữa hai nước trong các giai đoạn tiếp theo. Địa điểm này đã được Nhà nước Việt Nam ghi nhận là di tích lịch sử theo Quyết định số 04/2001/QĐ-BVHTT ngày 19/01/2001; hiện nay đã xây dựng bia kỷ niệm, được quản lý, bảo vệ và lồng ghép tuyên truyền, giáo dục truyền thống về tình đoàn kết đặc biệt Việt Nam – Lào trong công tác thông tin đối ngoại.
Hai di tích lịch sử trên không chỉ là những chứng tích quý báu về hoạt động đối ngoại của cách mạng Việt Nam trong thời kỳ kháng chiến chống thực dân Pháp mà còn khẳng định vị trí, vai trò của xã Kiên Đài trong việc kết nối tình đoàn kết quốc tế, tranh thủ sự ủng hộ của bạn bè thế giới đối với sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc. Đây là những "địa chỉ đỏ" có giá trị đặc biệt về lịch sử, văn hóa và giáo dục truyền thống, góp phần bồi đắp lòng yêu nước, niềm tự hào dân tộc và ý thức gìn giữ những giá trị cách mạng cho các thế hệ hôm nay và mai sau.
Phát huy truyền thống quê hương cách mạng, cấp ủy, chính quyền và Nhân dân xã Kiên Đài luôn quan tâm thực hiện tốt công tác bảo tồn, quản lý và phát huy giá trị các di tích lịch sử; đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền, giới thiệu những giá trị lịch sử của địa phương gắn với hoạt động đối ngoại của cách mạng Việt Nam. Đây không chỉ là trách nhiệm trong gìn giữ di sản lịch sử mà còn góp phần quảng bá hình ảnh quê hương Kiên Đài – vùng đất giàu truyền thống cách mạng, giàu bản sắc lịch sử và văn hóa – đến với bạn bè trong nước và quốc tế./.
Thực hiện: Hoàng Chinh
